GPSR, CE i deklaracja zgodności — obowiązki importera towaru z Chin

Compliance produktowy jest częścią importu, którą najłatwiej odłożyć na później i najdrożej zapłacić za to odłożenie. Towar stoi w porcie, urząd prosi o deklarację zgodności, dostawca odpowiada raz na dobę ze względu na różnicę czasu, a licznik opłat postojowych biegnie od pierwszego dnia.

Ten tekst porządkuje, co trzeba mieć i kiedy.

Kim jesteś w rozumieniu przepisów#

To pytanie rozstrzyga o zakresie obowiązków. Jeśli sprowadzasz towar spoza Unii i wprowadzasz go do obrotu na rynku unijnym, jesteś importerem — i przejmujesz zestaw obowiązków zbliżony do obowiązków producenta.

Jeżeli dodatkowo umieszczasz na towarze własną markę albo modyfikujesz produkt tak, że wpływa to na jego zgodność, w świetle przepisów stajesz się producentem ze wszystkimi tego konsekwencjami — łącznie z pełną odpowiedzialnością za dokumentację techniczną.

Oznakowanie CE: co to naprawdę znaczy#

CE nie jest certyfikatem jakości ani znakiem pochodzenia. To deklaracja wytwórcy albo importera, że produkt spełnia wymagania wszystkich mających do niego zastosowanie przepisów unijnych.

Znak wolno umieścić dopiero wtedy, gdy:

• ustalono, które akty prawne mają zastosowanie do produktu,
• przeprowadzono właściwą procedurę oceny zgodności,
• sporządzono dokumentację techniczną,
• wystawiono deklarację zgodności UE.

Nie każdy produkt wymaga CE — oznakowanie dotyczy kategorii objętych odpowiednimi przepisami, takich jak zabawki, sprzęt elektryczny i elektroniczny, maszyny, środki ochrony indywidualnej czy wyroby budowlane. Odzież czy typowe artykuły gospodarstwa domowego bez funkcji elektrycznej zwykle CE nie wymagają, ale podlegają ogólnym wymaganiom bezpieczeństwa.

Deklaracja zgodności UE#

To dokument, w którym wskazany podmiot oświadcza na własną odpowiedzialność, że produkt spełnia wymagania. Powinna zawierać między innymi:

• jednoznaczną identyfikację produktu pozwalającą go powiązać z deklaracją,
• nazwę i adres wystawcy,
• wykaz zastosowanych przepisów unijnych,
• wykaz zastosowanych norm zharmonizowanych,
• w stosownych przypadkach dane jednostki notyfikowanej i numer certyfikatu,
• miejsce, datę i podpis.

Trzy rzeczy, które trzeba sprawdzić przy dokumencie otrzymanym od dostawcy:

1. Czy dotyczy Twojego modelu. Deklaracja dla „podobnego" wariantu jest bezużyteczna.
2. Czy powołuje właściwe przepisy. Deklaracja powołująca akty nieadekwatne do produktu jest sygnałem, że nikt nie przeprowadził rzetelnej oceny.
3. Czy stoją za nią badania. Poproś o raporty z badań i dokumentację techniczną, a nie sam jednostronicowy dokument.

Rozporządzenie o ogólnym bezpieczeństwie produktów#

Unijne rozporządzenie o ogólnym bezpieczeństwie produktów (nazywane skrótem GPSR) obejmuje produkty konsumenckie, także te, które nie podlegają szczegółowym przepisom sektorowym. Dla importera oznacza kilka praktycznych konsekwencji.

Podmiot odpowiedzialny w Unii. Produkt konsumencki nie może być udostępniany na rynku unijnym, jeśli nie ma podmiotu odpowiedzialnego z siedzibą w Unii. Przy imporcie z Chin tym podmiotem jesteś zwykle Ty.

Dane kontaktowe. Na produkcie, opakowaniu albo w dokumencie towarzyszącym muszą znaleźć się dane pozwalające zidentyfikować producenta oraz podmiot odpowiedzialny, wraz z adresem i sposobem kontaktu.

Identyfikowalność. Produkt powinien mieć oznaczenie pozwalające go zidentyfikować — typ, partię lub numer serii.

Ostrzeżenia i instrukcje w języku zrozumiałym dla konsumenta. W praktyce na rynku polskim oznacza to język polski.

Analiza bezpieczeństwa i obowiązki po sprzedaży. Trzeba być gotowym na zgłoszenie wypadku, prowadzenie rejestru skarg i współpracę z organami przy działaniach naprawczych.

Sprzedaż na odległość. Przy sprzedaży internetowej część informacji musi być widoczna już w ofercie, przed zawarciem transakcji.

Inne obowiązki, które łatwo przeoczyć#

W zależności od towaru mogą dochodzić:

• Rejestracja i sprawozdawczość odpadowa — opakowania, sprzęt elektryczny i elektroniczny, baterie. Obowiązki rejestrowe i sprawozdawcze istnieją niezależnie od bezpieczeństwa produktu.
• Materiały do kontaktu z żywnością — odrębne wymagania i deklaracja.
• Chemikalia — obowiązki wynikające z przepisów o rejestracji i klasyfikacji substancji.
• Wyroby tekstylne — oznakowanie składu surowcowego.
• Znaki towarowe — sprowadzenie towaru naruszającego cudzy znak kończy się zatrzymaniem przesyłki, niezależnie od dobrej wiary.

Kolejność, która oszczędza pieniądze#

1. Przed zamówieniem ustal, jakie przepisy dotyczą produktu i jakich dokumentów będziesz potrzebować.
2. W zamówieniu zapisz wymagania dokumentowe i oznakowanie jako warunek odbioru, z jasnym skutkiem ich niespełnienia.
3. Przed wysyłką zbierz komplet: deklarację zgodności, raporty z badań, dokumentację techniczną, wzory etykiet i instrukcji.
4. Przed przypłynięciem przekaż dokumenty agencji celnej razem z fakturą i packing listą.
5. Po wprowadzeniu do obrotu przechowuj dokumentację przez wymagany okres i prowadź rejestr skarg.

Zastrzeżenie#

Tekst ma charakter informacyjny i przedstawia ogólny zarys obowiązków importera. Nie stanowi porady prawnej. Zakres wymagań zależy od konkretnego produktu i mających do niego zastosowanie przepisów, które ulegają zmianom. Przy nowym asortymencie, produktach dla dzieci, sprzęcie elektrycznym i wyrobach mających kontakt z żywnością skonsultuj zakres obowiązków z prawnikiem albo jednostką certyfikującą.