Ile trwa transport z Chin do Polski — realne terminy i to, co je wydłuża

Pytanie „ile to potrwa" pada w pierwszej rozmowie z każdym spedytorem i prawie zawsze dostaje odpowiedź, która jest prawdziwa, a mimo to myląca. Prawdziwa, bo podany zakres rzeczywiście opisuje przewóz. Myląca, bo importer słyszy „trzydzieści pięć dni" i wpisuje sobie w kalendarz datę, w której towar stanie w magazynie — a spedytor miał na myśli dzień, w którym statek wejdzie do portu w Gdańsku.

Różnica między jednym a drugim to zwykle od tygodnia do trzech. Ten tekst rozkłada ją na czynniki.

Co naprawdę oznacza podany czas tranzytu#

Stawki i terminy w spedycji opisują odcinek, za który odpowiada przewoźnik. Przy transporcie morskim jest to najczęściej port–port: od wypłynięcia statku z portu załadunku do jego zacumowania w porcie docelowym. Przy lotniczym — lotnisko–lotnisko. Przy kolei — terminal–terminal.

To znaczy, że w podanym terminie nie ma:

• czasu produkcji i przygotowania towaru u dostawcy,
• dowozu z fabryki do portu lub terminalu w Chinach,
• oczekiwania na wolne miejsce na statku, czyli tak zwanego rollingu,
• odprawy eksportowej w Chinach,
• rozładunku, dekonsolidacji i wydania kontenera w porcie docelowym,
• odprawy importowej w Polsce,
• dowozu z portu pod Twój adres.

Każdy z tych elementów da się oszacować, ale trzeba je policzyć osobno. Sam rejs to zwykle mniej niż dwie trzecie całego procesu.

Transport morski: 32–45 dni port–port#

Morze obsługuje zdecydowaną większość wolumenu z Chin do Polski i pozostaje wyborem domyślnym dla towaru, który nie jest pilny.

Realny zakres zależy przede wszystkim od tego, czy serwis jest bezpośredni, czy z przeładunkiem. Serwis bezpośredni z dużego portu południowochińskiego do Gdańska mieści się zwykle w dolnej części zakresu. Każdy przeładunek — w Singapurze, Rotterdamie czy Hamburgu — dokłada od trzech do siedmiu dni, a przy niekorzystnym rozkładzie nawet więcej, bo statek dowożący może nie zdążyć na połączenie.

Na czas rejsu wpływają też czynniki, na które nikt nie ma wpływu: pogoda, zatory w portach, zmiany tras wymuszone sytuacją na kluczowych szlakach. W praktyce warto traktować górną granicę zakresu jako scenariusz roboczy, a nie jako pesymistyczny wyjątek.

Przy drobnicy (LCL) dochodzi jeszcze konsolidacja i dekonsolidacja. Towar czeka na skompletowanie kontenera w Chinach, a po przypłynięciu na rozformowanie w magazynie CFS. To zwykle 5–10 dni dodatkowo względem pełnego kontenera na tej samej trasie.

Kolej: 18–28 dni terminal–terminal#

Kolej jest kompromisem: mniej więcej dwukrotnie szybsza od morza i wyraźnie tańsza od lotniczego. Sprawdza się przy towarze o średniej wartości jednostkowej, przy którym zamrożony kapitał zaczyna kosztować więcej niż różnica w stawce.

Trzeba pamiętać o dwóch rzeczach. Po pierwsze, dostępność miejsca na pociągu bywa bardziej zmienna niż na statku — w szczytach sezonu terminy potrafią się wydłużyć bardziej niż na morzu. Po drugie, kolej ma ograniczenia towarowe: część ładunków niebezpiecznych i niektóre kategorie towarów są wykluczone albo wymagają dodatkowych zgód.

Lotnicze: 5–9 dni i kurier: 3–6 dni#

Cargo lotnicze ma sens tam, gdzie brak towaru kosztuje więcej niż fracht — przy premierach, brakach magazynowych, częściach serwisowych i towarze sezonowym, który po sezonie traci wartość.

Podany zakres obejmuje odbiór, konsolidację, przelot i obsługę w terminalu cargo. Sam przelot to kilkanaście godzin; reszta terminu to naziemna obsługa po obu stronach.

Kurier door-to-door jest szybszy i wygodniejszy, bo jedna firma odpowiada za wszystko łącznie z odprawą — ale opłaca się tylko przy niewielkiej wadze rozliczeniowej. Przy przesyłkach powyżej mniej więcej 70–100 kg zwykle taniej wychodzi cargo lotnicze, mimo że wymaga więcej organizacji.

Co doliczyć do tranzytu#

Produkcja i gotowość towaru#

To odcinek, nad którym masz największą kontrolę i który najczęściej rozjeżdża harmonogram. Deklarowana przez fabrykę gotowość „za dwa tygodnie" bywa optymistyczna, zwłaszcza przy pierwszym zamówieniu i przed dłuższymi przerwami świątecznymi. Warto potwierdzać gotowość zdjęciami spakowanego towaru, a nie samą deklaracją.

Dowóz do portu w Chinach#

Zależy od odległości fabryki od portu. Z Delty Rzeki Perłowej do Shenzhen to zwykle jeden dzień. Z fabryki w głębi kraju do portu na wybrzeżu — trzy do pięciu. Do tego dochodzi odprawa eksportowa, która przy typowym towarze zajmuje jeden–dwa dni robocze.

Odprawa importowa w Polsce#

Przy kompletnych dokumentach i towarze bez wymagań szczególnych odprawa zamyka się zwykle w jednym–dwóch dniach roboczych. Braki w dokumentach, wątpliwości co do klasyfikacji taryfowej albo skierowanie na kontrolę wydłużają ją do kilku dni, a przy rewizji fizycznej — dłużej.

Transport krajowy#

Z Gdańska w głąb Polski to zwykle jeden–dwa dni robocze, przy czym termin zależy od dostępności podwozia, a w szczycie sezonu bywa ono wąskim gardłem.

Co naprawdę wydłuża dostawę#

Z doświadczenia najwięcej dni gubi się nie na morzu, tylko w czterech miejscach:

1. Rolling, czyli przesunięcie na kolejny statek. Gdy armator nie ma miejsca albo kontener nie zdąży na załadunek, przesyłka czeka na następny rejs — a to zwykle tydzień. Zdarza się częściej w szczycie sezonu i przed chińskimi świętami.
2. Przeładunek, który się nie spina. Statek dowożący spóźnia się o dobę, połączenie odpływa, kolejne jest za pięć dni.
3. Kontrola celna. Sama decyzja o skierowaniu na kontrolę jest poza Twoim wpływem, ale prawdopodobieństwo rośnie przy ogólnikowym opisie towaru, wątpliwej klasyfikacji i przy pierwszych odprawach nowego podmiotu.
4. Braki w dokumentach. Najczęściej brakuje deklaracji zgodności, certyfikatu pochodzenia albo tłumaczenia. Kontener stoi, a licznik demurrage biegnie od pierwszego dnia po wolnym okresie.

Jak czytać termin w ofercie spedytora#

Trzy pytania, które warto zadać przy każdej ofercie:

• Jaki odcinek obejmuje podany termin? Port–port, drzwi–port czy drzwi–drzwi.
• Czy serwis jest bezpośredni, czy z przeładunkiem? Jeśli z przeładunkiem, to gdzie i ile trwa oczekiwanie na połączenie.
• Ile wynosi wolny okres na kontener po przypłynięciu? To on decyduje, ile dni masz na odprawę i odbiór, zanim zacznie naliczać się demurrage.

Rzetelna oferta odpowiada na te pytania sama. Jeśli odpowiedź brzmi wyłącznie „około trzydziestu pięciu dni", to nie jest jeszcze oferta, tylko orientacja.

Zastrzeżenie#

Podane zakresy czasowe są orientacyjne i opisują typowy przebieg przewozu na kierunku Chiny–Polska. Realny termin zależy od portu nadania, serwisu armatora, pory roku, dostępności miejsca i sytuacji na szlakach żeglugowych. Wiążący pozostaje termin ustalony w umowie z przewoźnikiem lub spedytorem.